امکان «هوشیاری پنهان» بیماران به اغما رفته

یک‌چهارم بیماران اغما‌زده دارای هوشیاری نهان هستند، مطالعه جدید نشان می‌دهد

یک مطالعه تازه در حوزه فعالیت مغز نشان داده است که تا بیست و پنج درصد بیمارانی که در حالت اغما، نباتی یا با حداقل هوشیاری قرار دارند، امکان هوشیاری نهان را دارند و می‌توانند به دستورالعمل‌ها پاسخ ذهنی دهند، هرچند عکس‌العمل فیزیکی آشکاری نشان ندهند.

جزئیات پژوهش و روش انجام

این پژوهش که در پانزده سال گذشته و در شش مرکز پزشکی در ایالات متحده، بریتانیا و اروپا انجام شده، دویست و چهل و یک شرکت‌کننده را با استفاده از تصویربرداری رزونانس مغناطیسی عملکردی و الک‌تروانسفالوگرافی (EEG) مورد ارزیابی قرار داده است. آزمایش‌ها شامل دادن دستورالعمل‌هایی مانند فکر کنید دست‌تان را باز و بسته می‌کنید در حین پایش فعالیت مغزی بوده است.

نتایج نشان داد که بیست و پنج درصد از بیماران قادر بودند به طور مکرر و در طول چند دقیقه به این دستورالعمل‌ها پاسخ مغزی دهند. این نرخ از تخمین‌های قبلی که بین پانزده تا بیست درصد برآورد می‌شد، بالا‌تر است.

تفکیک حرکتی شناختی و پیامد‌های بالینی

پژوهشگران این پدیده را تفکیک حرکتی شناختی نامیده‌اند؛ یعنی مشکل بیمار در پردازش شناختی نیست، بلکه در توانایی اجرای حرکات فیزیکی ناشی از صدمه مغزی است. یلنا بودین، نویسنده ارشد مطالعه، تأکید می‌کند که تکنیک‌های پیشرفته پایش مغز می‌توانند فعالیت‌های هوشمندانه را در مغز بیماران بی‌واکنش آشکار سازند.

مطالعه همچنین بر روی صد و دوازده نفر از بیماران که می‌توانستند به دستورالعمل‌های شفاه‌ی پاسخ دهند انجام شد، اما تنها سی و هشت درصد از آن‌ها فعالیت مغزی متناسب با هوشیاری نهان را نشان دادند. این امر پیچیدگی تشخیص این حالت را حتی در بیماران با عکس‌العمل ظاهری نیز می‌کند.

ضرورت استاندارد‌سازی و راهکار‌های آینده

تیم پژوهشگر به دلیل جمع‌آوری داده‌ها توسط تیم‌های مختلف در بازه زمانی طولانی، از عدم استاندارد‌سازی پروتکل‌ها خبر داده و بر ضرورت ارائه دستورالعمل‌های واحد برای تشخیص تفکیک حرکتی شناختی در کار‌های آتی تأکید کرده است. بودین می‌گوید خانواده‌ها می‌گویند که به محض اشتراک‌گذاری نتیجه آزمایش مثبت با تیم بالینی، نحوه تعامل تیم با بیمار دگرگون می‌شود.

پژوهشگران توصیه می‌کنند که تیم‌های پزشکی به علائم رفتاری ظریف که ممکن است تحت کنترل ارادی باشند، و همچنین به اثرات مکالمه با بیمار یا پخش موسیقی در اتاق دقت بیش‌تری کنند. ناتوانی در تشخیص این حالت می‌تواند عواقب جدی از جمله مرگ، از دست رفتن نشانه‌های آگاه‌ی و عدم دسترسی به توانبخشی فشرده داشته باشد.

این پژوهش در مجله پزشکی نیو انگلند منتشر شده است.