قهوه یا چای؛ کدام برای سلامتی مفیدتر است؟

قهوه یا چای؛ کدام برای سلامتی مفید‌تر است؟

تنها در تعداد محدودی از کشور‌های جهان و در راس آن‌ها فرا‌نسه مصرف قهوه بیش‌تر از مصرف چای است. در فرا‌نسه می‌زان مصرف سالانه قهوه ۵.۱ کیلوگرم در مقایسه با تنها ۲۳۰ گرم چای می‌باشد. خوشبختانه هر دو نوشیدنی نه برای سلامتی ضرری ندارند که مطالعات متعدد نشان داده‌اند هر دو در صورت مصرف به‌اندازه می‌توانند از بیماری‌های قلبی عروقی و برخی سرطان‌ها، به اختصاص سرطان‌های گوارشی، به لطف مواد فعال خود همانند کافئین و پلی‌فنول‌های آنتی‌اکسیدانی جلوگیری کنند. با این حال، هر کدام از این نوشیدنی‌ها مزایای خاص خود را دارند که کفه ترازو را بسته به نیاز فرد به سود خود سنگین می‌کند.

مزایای خوردن قهوه اما نه به مقدار زیاد!

قهوه از شهرت بدی برخوردار است چون می‌تواند شما را عصبانی کند، اضطراب را افزایش دهد و یا لرز دست ایجاد کند، اما این موارد فقط در صورت مصرف بیش‌تر از حد آن (پنج تا شش فنجان در روز) اتفاق می‌افتد و نوشیدن آن در مقادیر متوسط سودمند است. به عنوان مثال، اثر انقباضی آن بر روی عروق به پیشگیری از می‌گرن پشتیبانی می‌کند.

علاوه بر این، در مطالعه‌ای که در سال ۲۰۲۲ در مجله اروپایی قلب و عروق منتشر شد، نشان داده شد که نوشیدن ۲ تا ۳ فنجان قهوه در روز به طور قابل توجه‌ی خطر ابتلا به امراض قلبی و عروقی را کاهش می‌دهد.

قهوه بدون کافئین نیز می‌تواند خطر ابتلا به دیابت نوع دو را به نصف کاهش دهد، آن هم در صورتی که به مقدار چهار فنجان در روز مصرف شود. محققان چینی این نوشته را برای کارکرد اسید کافئیک و اسید کلروژنیک مرتبط می‌دانند که از تبدیل آمیلین، هورمونی در پانکراس، به شکل سمی جلوگیری می‌کند.

قهوه حافظه را بهبود می‌بخشد

مطالعات اپیدمیولوژیک و تجربی بسیاری مزایای آن را بر روی بیماری‌های آلزایمر و پارکینسون مشخص می‌کنند. در سال ۲۰۲۱، یک مطالعه در لیل تأثیر کافئین را بر عملکرد‌های شناختی بیمارانی که از اشکال اولیه یا متوسط این بیماری‌های عصبی رنج می‌برند، بررسی کرد.

با این حال، قهوه یک دارو نیست. اگرچه تمرکز را بهبود می‌بخشد، اما برای زنان باردار و جوانان در حال رشد پیشن‌هاد نمی‌شود، چون چرخه اولیه خواب را مختل می‌کند.

چای بنوشید بخصوص از نوع سبزش!

چای به لطف آسیایی‌ها که مصرف‌کنندگان بزرگ آن می‌باشند، از اقبال خوبی برخوردار است و توانست یک انقلاب کوچک نیز در فرا‌نسه تشکیل دهد، امری که روز به روز بر نوشیدن چای سبز در فرا‌نسه افزوده شده است.

نوشیدن چای یک عادت سالم است، چون پلی‌فنول‌های حاضر در آن سطح گلوکز خون را کاهش می‌دهند. مطابق یک مطالعه در سال ۲۰۱۳ در کره جنوبی، نوشیدن یک یا دو فنجان چای در طول یک وعده غذایی می‌تواند وزن را کاهش دهد.

تأثیر چای بر استرس

پیش‌تر در سال ۲۰۰۷، محققان ژاپنی نشان دادند که تأثیر کاهنده چای بر روی استرس ناشی از تیانین است. به همین دلیل چای همانند قهوه باعث افزایش سریع انرژی و هوشیاری نمی‌شود، چرا که تیانین حاضر در چای تأثیر اسایش‌بخشی بر مغز دارد و تأثیر تحریک‌کننده تئین (کافئین حاضر در چای) را متعادل می‌کند.

فلوراید

از جنبه نوشیدن هم چای می‌تواند سودمند باشد. سرشار از فلوراید است و به مبارزه با پوسیدگی دندان پشتیبانی می‌کند. اما باید مواظب تأثیر رنگی آن بود، چون فلوراید بیش از حد باعث ایجاد لکه‌های زرد یا قهوه‌ای بر روی دندان‌ها می‌شود. هرچه برگ‌های چای بیش‌تر بر روی گیاه باقی بمانند، فلوراید بیش‌تری در آنجا انباشته می‌شود. به این علت ترجیح داده می‌شود که چای سیاه را زیاد ارزان خریداری نکنید، چون بیش‌تر از چای‌های قدیمی تهیه خواهد شد.

جلوگیری از آرتروز

یکی دیگر از مزایای غیر‌منتظره چای جلوگیری از آرتروز است. یک تیم آمریکایی نشان داد که نوشیدن سه یا چهار فنجان چای در روز، تبدیل افت پروتئین‌ها و آنزیم‌های صدمه‌رسان به مفاصل می‌شود. بر پایه مطالعه‌ای که در سال ۲۰۱۴ در کره جنوبی انجام شد، تزریق کاتچین‌های حاضر در چای حتی باعث کاهش دیدنی تعداد افراد مبتلا به آرتریت شد.

طریقه مصرف چای

برای منفعت‌مندی کامل از مزایای چای، روش تهیه آن نقش مهمی در نگه‌داری فوایدش دارد. باید بگذارید تا بین ۳ تا ۵ دقیقه دم بکشد تا ۸۰٪ کافئین و ۸۵٪ آنتی‌اکسیدان‌های آن آزاد شود. در موقع مصرف چای کیسه‌ای نیز باید آن را تکان داد تا اجزای آن راحت‌تر آزاد شوند. اما باید مواظب مصرف زیاد چای بود، چون مصرف چای به مقدار زیاد، جذب آهن با منشأ گیاه‌ی را توسط بدن کند می‌کند. به این علت مصرف آن برای افراد کم‌خون و به اختصاص زنان باردار در طول وعده‌های غذایی پیشن‌هاد نمی‌شود.