زنبور ۹۹ میلیون ساله محبوس در صمغ درخت

یافتن زنبور کهن‌ساله متعلق به دوران دایناسورها که ۹۹ میلیون سال پیش در صمغ درخت گیر افتاده

این گونه جدید کشف‌شده با نام «سیرنوبتیلوس کاریبدیس» (Sirenobethylus charybdis) نام‌گذاری شده است. کاریبدیس نام یک هیولای دریایی در افسانه‌های یونان بود که گرداب‌های مخرب در آب آفریند.

این زنبور شکمی دارای زائده‌هایی است که شبیه به برگ‌های بسته‌شونده گیاه ونوس مگس‌خوار می‌باشند؛ دانشمندان بر این باورند که این زائده‌ها شاید برای دام‌گیری طعمه استفاده می‌شده باشند.

پروفسور لارس ویلهلمسن، از موزه تاریخ طبیعی دانمارک و از نویسندگان این مطالعه، درباره این زنبور اظهار کرد: «شکم این زنبور مانند یک تله خرسی کوچک است که به انتهای بدنش متصل شده، با بالک‌هایی پوشیده از موهای ریز و دندانه‌مانند.»

پژوهشگران دانشگاه پکن و موزه کهربای شیاتشونگ چین معتقدند این زنبور احتمالاً ساختاری برای خرد کردن طعمه نداشته، بلکه از این زائده‌ها برای نگه‌داشتن میزبان حشره‌ای در حین تخم‌گذاری بهره برده است.

علمای حشرات گمان می‌زنند زنبور ماده پس از بی‌حرکت ساختن حشره، تخم خود را در بدنش می‌گذارد تا لارو از درون میزبان تغذیه کند؛ روشی که امروزه در زنبورهای کوکو نیز مشاهده می‌شود، هرچند با ساختاری کمتر عجیب.

دکتر لین کیمزی، حشره‌شناس دانشگاه کالیفرنیا دیویس، درباره این زنبور می‌گوید: «در طول عمرم حشرات شگفت‌انگیز زیادی دیده‌ام، اما این نمونه واقعاً از بی‌نظیرترین‌هاست.»

این زنبورهای باستانی، که تنها نمونه‌های ماده آن‌ها در صمغ فسیل‌شده درخت یافت شده‌اند، با دارا بودن زوائدی مشابه برگ‌های گیاه گوشت‌خوار ونوس، تعجب زیادی را برانگیخته‌اند.

زنبور باستانی ۹۹ میلیون سال پیش در یک تکه صمغ گیر افتاده بود
عکس: آسوشیتد پرس

ساختی که پیش از این در هیچ زنبوری، چه امروزی و چه فسیل‌شده، گزارش نشده بود.

دکتر گابریل ملو، متخصص زنبورها از دانشگاه فدرال پارانا برزیل، با تأکید بر اهمیت این کشف گفت: «ما معمولاً فکر می‌کنیم پدیده‌های شگفت‌انگیز تنها در دنیای امروز وجود دارند. اما وقتی چنین کشف‌هایی رخ می‌دهد، می‌بینیم که تعداد زیادی از اتفاق‌های شگفت‌انگیز در گذشته نیز روی داده است.»

زمان دقیق انقراض این زنبور همچنان ناشناخته است، اما محققان می‌گویند مطالعه آن می‌تواند دیدگاه‌های علمی درباره تنوع رفتاری و زیستی حشرات را عمیق‌تر نماید و نشان دهد طبیعت در گذشته نیز پر از نوآوری‌های تکاملی بوده است.

نتایج این پژوهش جدید در نشریه علمی «BMC Biology» منتشر شده است.