امیدوارکننده‌ترین پیشرفت واکسن در درمان سرطان لوزالمعده

کارکرد امیدوارکننده واکسن در درمان سرطان لوزالمعده

یک کارآزمایی بالینی فاز یک که نتایج آن روز چهارشنبه در مجله نیچر منتشر شد، نشان داد واکسن‌های mRNA شخصی‌سازی‌شده می‌توانند در درمان سرطان لوزالمعده امیدوارکننده باشند.

چالش‌های سرطان لوزالمعده

سرطان لوزالمعده یکی از کشنده‌ترین انواع سرطان محسوب می‌شود، چرا که حدود ۹۰ درصد موارد در مراحل پیشرفته تشخیص داده می‌شوند. کمتر از ۱۳ درصد از بیماران بیش از پنج سال پس از تشخیص زنده می‌مانند. این تومورها به سرعت به سایر نقاط بدن متاستاز می‌کنند، علائم اولیه ندارند و غربالگری روتین برای آن‌ها وجود ندارد. با بهترین درمان‌های کنونی، نرخ بقا همچنان در حدود ۱۰ درصد باقی مانده است.

مکانیزم واکسن‌های mRNA در برابر سرطان

فناوری آرنا پیامرسان که پیش از همه‌گیری کووید-۱۹ برای کاربردهای ضدسرطانی توسعه می‌یافت، سیستم ایمنی را آموزش می‌دهد تا تومورها را شناسایی و نابود کند. برای اثربخشی، این واکسن‌ها باید تعداد زیادی سلول T با طول عمر بالا تولید کنند که قادر باشند سلول‌های سرطانی — که بخشی از خود بدن هستند — را هدف قرار دهند، برخلاف ویروس‌های خارجی که شناسایی آن‌ها آسان‌تر است.

جزئیات کارآزمایی جدید

این مطالعه پیوسته‌ای بر کارآزمایی اولیه سال ۲۰۲۳ بود. ۱۶ بیمار مبتلا به سرطان لوزالمعده قابل جراحی (که تنها ۲۰ درصد موارد را تشکیل می‌دهند) بین سال‌های ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۱ تحت عمل قرار گرفتند. محققان از مواد ژنتیکی تومور هر بیمار برای طراحی واکسن شخصی‌سازی‌شده mRNA استفاده کردند. همه شرکت‌کنندگان علاوه بر واکسن، درمان‌های استاندارد شامل شیمی‌درمانی، پرتودرمانی و ایمونوتراپی با اتزولیزوماب را دریافت کردند.

نتایج کلیدی

  • نیمی از بیماران (۸ نفر) به واکسن پاسخ ایمنی مثبت دادند و سلول‌های T خاص در برابر تومور خود تولید کردند.
  • محققان برآورد می‌کنند که این واکسن به سلول‌های T مبارز با سرطان طول عمری نزدیک به هشت سال می‌بخشد و حدود ۲۰ درصد از آن‌ها می‌توانند برای چندین دهه زنده بمانند.
  • در طول سه سال پیگیری، تنها ۲ نفر از ۸ بیمار پاسخ‌دهنده با عود تومور روبرو شدند، در حالی که ۷ نفر از ۸ بیمار پاسخ‌دهنده‌نیز عود داشتند.

دیدگاه آینده

با وجود نتایج دلگرم‌کننده، هنوز مشخص نیست که این پاسخ ایمنی تا چه حد عمر بیماران را افزایش می‌دهد. محققان تأکید می‌کنند که مطالعات گسترده‌تر در فازهای بعدی برای تأیید اثربخشی و امنیت طولانی‌مدت ضروری است. احتمال وجود سلول‌های سرطانی مایع در اندام‌ها که در اسکن‌ها دیده نمی‌شوند، همچنان چالشی برای درمان کامل باقی مانده است.