تأثیر طرح تورم صفر بر معیشت خانوارهای تهرانی کاهش فشار قیمتی و ارتقای امنیت غذایی

تأثیر طرح تورم صفر بر معیشت خانوارهای تهرانی کاهش فشار قیمتی و ارتقای امنیت غذایی, شهرداری تهران از هفتم مهرماه طرح تورم صفر را برای تثبیت قیمت ۱۲ کالای اساسی شامل برنج، گوشت منجمد، روغن، شکر، حبوبات و سویا در فروشگاههای شهروند و میادین ترهبار تا فروردین ۱۴۰۶ آغاز کرده است.

به گزارش آینده، شهرام شریفی، مدیر مطالعات اقتصاد و مدیریت شهری مرکز مطالعات و برنامهریزی شهر تهران، این سیاست حمایتی با هدف ایجاد سپری در برابر تورم و حفظ توان خرید اقشار کمدرآمد تدوین شده است.اهمیت سبد کالا در بودجه خانوارتحلیلها نشان میدهد ۱۲ قلم مشمول طرح، هسته اصلی تأمین انرژی و پروتئین خانوارها را تشکیل میدهند.

در دهکهای اول تا سوم درآمدی، این اقلام به همراه نان ۵۸ تا ۶۲ درصد هزینههای خوراکی و ۲۵ تا ۲۷ درصد کل هزینههای زیستی را پوشش میدهند. ضریب انگل در این دهکها بین ۴۰ تا ۴۵ درصد قرار دارد که نشاندهنده فشار شدید هزینه غذا بر بودجه است.آثار مستقیم بر قدرت خریدتثبیت قیمت در دوره ششماهه مانع از خروج ۵ تا ۸ درصد از توان مالی ماهانه خانوارهای کمدرآمد میشود.

این صرفهجویی معادل ۱۲ تا ۱۵ درصد بودجه سبد معیشت پایه است و میتواند سهم خوراک در دهک اول را از ۴۳-۴۵ درصد به ۳۷-۳۹ درصد کاهش دهد.

منابع آزادشده به پرداخت هزینههای مسکن، درمان و آموزش اختصاص مییابد.تأثیر بر شاخصهای تورمیاگرچه وزن طرح در تورم کل کشور محدود است، اما در سطح تهران میتواند تا ۳.۵ واحد درصد از تورم تجمعی ششماهه سبد غذایی را کاهش دهد و از انتقال فشار به اقلام دیگر جلوگیری کند.امنیت غذایی و ارتقای سرانه پروتئینحبوبات، سویا و گوشت منجمد جایگزینهای ارزان پروتئین برای گوشت گرم هستند.

تثبیت قیمت مانع از حذف پروتئین از سفره شده و کف کالری روزانه دهکهای ۱ تا ۳ را ۲۰۰ تا ۲۵۰ کیلوکالری ارتقا میدهد، فاصله با استاندارد ۲۱۰۰ کیلوکالری را ۲۰ تا ۳۰ درصد کاهش میدهد.آزادسازی منابع و مهار سقوط دهکیدر تهران مسکن ۴۵ تا ۵۵ درصد بودجه را میگیرد. تورم خوراکی باعث میشود خانوارها از هزینههای درمان و آموزش بکاهند (اثر جانشینی منفی). طرح با مهار این روند، فضای تنفس مالی ایجاد میکند.

در دهکهای ۱ تا ۳ اثر در سطح حفظ بقا، در دهکهای ۴ تا ۷ در جلوگیری از سقوط به زیر خط فقر و احیای انضباط مالی است.ثبات روانی و کاهش شوکهای قیمتیثبات ششماهه قیمت اقلام اصلی چون روغن، برنج و شکر، اضطراب روانی خانوادهها را کاهش میدهد.

با تورم نقطهبهنقطه خوراکی بالای ۸۰ درصد، این طرح ۳ تا ۳.۵ واحد درصد از تورم کل سبد مصرفکننده را کاهش میدهد.شرایط موفقیت طرحشریفی سه شرط ضروری را ذکر کرد ۱) ثبات عرضه و موجودی برای جلوگیری از صف، ۲) تضمین کیفیت استاندارد، ۳) عرضه مستقیم و فراگیر در تمام مناطق، بهویژه حاشیهها. طرح فراتر از مداخله مقطعی، تثبیتکننده سطح معیشت و کاهنده فقر عمل میکند.