کمبود ویتامین دی در بررسی گستردهای بر ۴۳ هزار نفر با اختلال چربیهای خون پیوند خورد
به گزارش آینده محققان در مقیاس وسیعی از دادههای بالینی بررسی کردند که سطح ویتامین دی در بدن چگونه میتواند بر پروفایل ليپیدی افراد تاثیر بگذارد. این پژوهش که بر روی بیش از چهل و سه هزار بزرگسال انجام گرفت نتایجی را آشکار کرد که توجه متخصصان قلب و عروق را به خود معطوف ساخته است.
تحلیلهای آماری نشان داد که افراد با سطح پایین ویتامین دی به طور معنیداری مقادیر بالاتری از کلسترول کل و تریگلیسرید در خون داشتهاند. در مقابل سطح ليپوپروتئینهای خوشخیم که عامل محافظتکننده قلب محسوب میشوند در این گروه به وضوح کاهش یافته بود. این الگو حتی پس از تعدیل متغیرهای مختلی مانند سن جنسیت و شاخص توده بدن پابرجا ماند.
مکانیزم بیولوژیکی پیشنهادی توسط محققان بیان میدارد که ویتامین دی در تنظیم بیان ژنهای مربوط به متابولیسم چربیها نقش مستقیمی ایفا میکند. های ویتامین دی در بافتهای کبدی و چربی وجود دارند و فعالسازی آنها میتواند از ز و تراکم ليپیدهای مضر جلوگیری نماید. عدم کفایت این ویتامین ممکن است مسیرهای التهابی را تحریک و حساسیت انسولین را کاهش دهد که هر دو به اختلال ليپیدها منجر میشوند.
از منظر بالینی این یافتهها تأکید میکند که بررسی روتین ویتامین دی در بیماران با دیسلیپیدمی میتواند ارزش تشخیسی و درمانی داشته باشد. تجوییز مکمل ویتامین دی در موارد کمبود به همراه تغییرات سبک زندگی ممکن است تدابیری موثر برای کنترل چربیهای خون و کاهش خطر قلبی-عروقی باشد. متخصصان توصیه میکنند که سطح ویتامین دی در جمعیتهای پرخطر به طور دورهای پایش شود.
نتایج این مطالعه الواسعه پایه علمی برای تدوین راهنماهای پیشگیریای جدید فراهم آورده و ضرورت توجه به ویتامین دی به عنوان عامل خطر قابل اصلاح را برجسته میسازد.
پیشینه تحقیقاتی نیز نتایج همجهتی را گزارش کرده است. مطالعههای مقطعی در جوامع مختلف از شرق آسیا تا اروپا و آمریکا همبستگی معکوس بین ویتامین دی و تریگلیسریدها را تایید کردهاند. با این حال مطالعه حاضر با حجم نمونه بزرگ و کنترل دقیق متغیرهای گیجکننده وزن علمی بیشتری به شواهد موجود میافزاید.
نکته قابل توجه در این تحقیق بررسی افکتهای دوازیگی سطح ویتامین دی بود. هم سطحهای بسیار پایین و هم مقادیر بیش از حد بالا با پروفایل ليپیدی نامساعد همراه بودند. این یافتن نقطه بهینه در محدوده ۴۰ تا ۶۰ نانوگرم در میلیلیتر تأکید میکند که تعادل و نه صرفا افزایش سطح ویتامین دی هدف درمانی باید باشد.
متخصصان تغذیه و متابولیسم هشدار میدهند که مکمل خودسرانه بدون آزمایش و نظارت پزشک میتواند به سمیت ویتامین دی و هپرکلسیمی منجر شود. استراتژی ایمن ترکیبی از نوردهی طبیعی، مصرف منابع غذایی نظیر ماهی چرب، تخممرغ و محصولات لبنی تقویتشده و در صورت نیاز تجوییز دارویی با دوز مناسب است.
از منظر سیاستگذاری بهداشتی نتایج این پژوهش مبنای برنامههای تقویت غذا و رینینگ جمعیتی را در گروههای پرخطر فراهم میکند. سرمایهگذاری بر پیشگیری از کمبود ویتامین دی میتواند در بلندمدت بار بیماریهای قلبی-عروقی و هزینههای درمانی را به شدت کاهش دهد.



