راز دیدن نور سفید در توانایی مرگ و خروج از بدن آشکار شد

مشاهده نور سپید، حس خروج از وجود و احساس حضور یک قوۀ فراطبیعی، از علائمِ تجربه‌های نزدیک به مرگ (NDE) محسوب می‌شوند. این پدیده‌ها که بیشتر توسط کسانی گزارش می‌شوند که دچار توقف قلبی شده و زنده شده‌اند، می‌تواند در واقع یک واکنش تکاملی مغز در برابر خطر مرگ باشد.

به هر حال، بدون شک افراد در آن لحظات تجربه‌ای را درک می‌کنند که جزئیات دقیق‌تر آن واقعاً شگفت‌انگیز و دل‌نشین است. از این رو محققان تصمیم گرفتند تا در این زمینه تحقیقات گسترده‌تری انجام دهند.

🔗 بیشتر بخوانید: دانشمندان روش جدیدی برای ساخت شکلات کشف کردند_آینده

مغز در روبه رو با مرگ چه واکنشی مشخص می کند؟

محققان در این پژوهش، NDEها را به‌عنوان «شرایطی از آگاهی متقطّع» توصیف می‌کنند که در مواجهه با «تهدیدهای فیزیکی واقعی یا محتمل» رخ می‌دهند. آن‌ها با مرور تحقیقات پیشین در حوزه‌های روان‌شناختی و عصبی این تجربیات، مدل جامع‌تری ارائه کرده‌اند که یافته‌های قبلی را در یک چارچوب واحد گردآوری می‌کند.

این مدل که تحت عنوان «نظریه تکاملی-عصب‌شناختی درک تجربیات نزدیک به مرگ» یا NEPTUNE شناخته می‌شود، توضیح می‌دهد که این تجربیات زمانی آغاز می‌شوند که سطح اکسیژن در مغز کاهش یابد و در عین حال غلظت دی‌اکسید کربن افزایش یابد.

🔗 بیشتر بخوانید: چرا نباید شکر را کاملا ترک کرد؟

🔗 بیشتر بخوانید: بدن نوجوان‌ها بوی «بز» می‌دهد_آینده

این تغییرات منجر به «اسیدوز مغزی» می‌شود که موجی از تحریک عصبی در نواحی کلیدی مغز، از جمله منطقۀ اتصال گیجگاهی-جداری (TPJ) و لوب پیش‌فرانتال را در بر می‌گیرد و باعث آزادسازی گسترده انتقال‌دهنده‌های عصبی درونی می‌گردد.

به عنوان مثال، افزایش سیگنال‌دهی سروتونین می‌تواند عامل توهمات بصری مشهود در طول این تجربیات باشد. افزایش اندورفین و GABA می‌تواند حس عمیق آسایش را توضیح دهد و افزایش شدید دوپامین نیز می‌تواند دلیل حس واقع‌گرایی بیش از حد در این تجربیات باشد.

چرا مغز این چنین واکنشی مشخص می کند؟

محققان معتقدند NDEها می‌توانند بخشی از یک «واکنش دفاعی عصبی-فیزیولوژیک» باشند که در شرایطی فعال می‌شود که پاسخ‌های رفتاری همچون «جنگ یا گریز» دیگر امکان‌پذیر نیستند.

در چنین شرایطی مغز وارد «حالت تجزیه ذهنی» شده و تمرکز را به سمت خیال‌پردازی‌های درونی سوق می‌دهد تا فرد بتواند با موقعیت تهدیدکننده مقابله کرده و زنده بماند.

چرا برخی افراد زیاد تر از دیگران NDE را تجربه می‌کنند؟

این پژوهش نشان می‌دهد که برخی افراد برای تجربه NDE مستعدتر از دیگران هستند. به‌ویژه کسانی که:

• گرایش بیشتری به تجزیه ذهنی (Dissociation) و خیال‌پردازی دارند، احتمال بیشتری در مواجهه با خطر مرگ، تجربه دیدن نور سفید را دارند.
• افرادی که دچار «نفوذ REM» هستند، یعنی فعالیت مغزی مرتبط با خواب REM را حتی در حالت بیداری تجربه می‌کنند، بیشتر دچار NDE می‌شوند.

محققان به این نکته اشاره کرده‌اند که این ویژگی می‌تواند عناصر کلیدی NDE، نظیر ادراک نوری غیرعادی، حس خوشی و قابلیت خروج از بدن را توضیح دهد.

سؤالات بی‌جواب درمورد تجربیات نزدیک به مرگ

اگرچه مدل NEPTUNE برخی از ابعاد NDEها را تشریح می‌کند، اما همچنان سوالات بی‌پاسخ زیادی باقی مانده است. مانند اینکه چه ترکیبی از فرآیندهای عصبی برای شکل‌گیری NDE ضروری و کافی است؟

ضروری است ذکر شود که مدل NEPTUNE تاکنون نمی‌تواند پدیده پیش‌آگاهی را که برخی افراد پس از NDE گزارش می‌دهند (مانند داشتن حس آینده) تشریح کند.