تأثیر داروهای ضدافسردگی بر افزایش وزن

آیا داروهای ضدافسردگی باعث افزایش وزن می‌شوند؟

یک تحقیق گسترده از سوی Институت تحقیقاتی بیمارستان دل مار در اسپانیا انجام شده که در آن اطلاعات ۳۱۲۷ نفر (۱۷۰۰ زن) در طول شش سال رصد گردید. گروهی از شرکت‌کنندگان پیش از آغاز مطالعه از داروهای ضدافسردگی استفاده می‌کردند، گروهی دیگر در میانه‌ی پژوهش مصرف را آغاز کردند و قشر سوم قطع دارو را تجربه کردند.

یافته‌های کلیدی مطالعه

تحلیل داده‌ها نشان داد که افرادی که داروهای ضدافسردگی می‌خورند، به‌طور میانگین حدود ۲ درصد وزن بیشتری نسبت به غیرمصرف‌کنندگان کسب کرده‌اند. این اختلاف وزنی وابسته به زمان آغاز یا قطع درمان نبود و در تمام زیرگروه‌ها مشاهدۀ شد.

دکتر کامیله لاسال، از اعضای تیم پژوهشی، تأکید کرد: «خطر افزایش وزن و چاقی در تمامی بیماران تحت درمان با ضدافسردگی بالا می‌رود، اما برای کسانی که به‌صورت مداوم از این داروها استفاده می‌کنند، خطر بیشتر است.»

کنترل متغیرهای مختل

پژوهشگران رابطه دوسویه شناخته‌شده بین افسردگی و چاقی، همچنین عوامل سبک زندگی مانند رژیم غذایی نامناسب و بی‌حرکتی، سطح تحصیلی-اقتصادی، سن، جنسیت و شدت علائم افسردگی را در مدل‌های آماری لحاظ کردند. با وجود این کنترل‌ها، ارتباط مستقل بین مصرف ضدافسردگی و افزایش وزن باقی ماند.

بُعد جهانی مسئله

بر اساس آمارها، حدود ۲۸۰ میلیون نفر در جهان دچار افسردگی‌اند که شایع‌ترین اختلال روانی محسوب می‌شود؛ شیوع در زنان دو برابر مردان است. افزایش وزن یکی از دلایل اصلی انقطاع درمان است. در موازنه، ۶۵۰ میلیون نفر با چاقی روبرو هستند که بر پیوند دوطرفه قوی بین این دو بیماری دلالت دارد. اسپانیا، سوید و پرتغال بیشترین نرخ مصرف ضدافسردگی در اروپا را ثبت کرده‌اند.

توصیه‌های پژوهشگران

تیم علمی بر ضرورت بازبینی پروتکل‌های درمانی افسردگی و گسترش رویکردهای غیردارویی — مانند روان‌درمان، فعالیت بدنی و مداخله‌های تغذیه‌ای — تأکید دارد تا از عوارض متابولیک ناخواسته پیشگیری شود.