چقدر ایده پول واحد بریکس قابل اجرا است؟ آیا تهدیدهای ترامپ اثر دارد؟
بریکس عنوانی است که در سالهای اخیر بارها در تحلیلهای اقتصادی شنیده میشود. این blok نتیجه تلاشهای چندین کشور برای شکلدهی به یک گروه بینالمللی است که در سال ۲۰۰۶ با عضویت برزیل، روسیه، هند و چین آغاز به کار کرد و در ۲۰۱۰ آفریقای جنوبی نیز به آن پیوست. نام این تشکل از حروف اول نامهای انگلیسی این پنج کشور گرفته شده. از اول ژانویه ۲۰۲۴ عضویت ایران در این گروه نیز به طور رسمی پذیرفته شد.
هدف از تأسیس بریکس چیست؟
اکنون کشورهای عضو بریکس شامل ۴۲ درصد جمعیت جهان، ۳۰ درصد مساحت خشک کره زمین و ۲۴ درصد اقتصاد глобال هستند. هدف اصلی این تشکل، گسترش همکاریهای اقتصادی و سیاسی میان اعضا و برقراری یک نظام جهانی عادلانهتر است. در سالهای اخیر بریکس کوشیده تا جایگاه خود را به عنوان یک قدرت جهانی تثبیت نماید و در برابر نفوذ کشورهای غربی، به ویژه ایالات متحده، ایستادگی کند. این گروه در حوزههایی چون اقتصاد، انرژی، امنیت و توسعه پایدار فعال است.
🔗 بیشتر بخوانید: عیدی و پاداش کارگران با حقوق بهمن ماه پرداخت بشود
آیا پول بریکس جایگزین دلار میشود؟
اصطلاح «پول بریکس» به طور فزایندهای در محافل اقتصادی و سیاسی مورد بحث قرار گرفته و به تلاش اعضای این گروه (برزیل، روسیه، هند، چین و آفریقای جنوبی) برای ایجاد یک واحد پول جدید و مستقل اشاره دارد. مقصد، کاهش وابستگی به دلار آمریکا و تقویت جایگاه اقتصادی این blok در صحنه بینالمللی است. بحرانهای اقتصادی جهانی و تحریمهای مالی علیه برخی اعضا، Countries را بر آن داشته تا به جستجوی یک سیستم مالی جایگزین بپردازند که بتواند در مبادلات تجاری و سرمایهگذاریهای بینالمللی به کار رود و از نوسانات و اثرات منفی دلار بر اقتصادشان بکاهد.
مزایای احتمالی ارز واحد بریکس
- کاهش وابستگی به دلار: بهرهگیری از ارز مشترک میتواند اعضا را در تجارت بینالمللی کمتر به دلار آمریکا نیازمند سازد و آنها را در برابر نوسانات نرخ ارز و اثرات منفی آن مصون دارد.
- تسهیل تجارت: با وجود یک ارز واحد، نیازی به تبدیل ارزهای مختلف به یکدیگر نخواهد بود که میتواند هزینههای مبادله را کاهش داده و حجم تجارت را افزایش دهد.
- افزایش قدرت چانهزنی: تشکیل ارز واحد میتواند به کشورهای بریکس وزن بیشتری در مذاکرات تجاری و اقتصادی با سایر کشورها و سازمانهای بینالمللی بدهد.
- رشد اقتصادی: با تسهیل تجارت و جذب سرمایهگذاریهای خارجی، این ارز میتواند به توسعه اقتصادی اعضا و ارتقای سطح رفاه مردم کمک کند.
چالشهای پیش رو
تحقق ارز واحد بریکس با موانع جدی روبروست که از مهمترین آنها میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
🔗 بیشتر بخوانید: تورم بالای ۵۰ درصد در دولت قبل؛ آمار نهان بانک مرکزی آشکار شد_آینده
- عدم توافق کامل: تا کنون اعضا در خصوص جزئیات التنفيذی، از جمله نحوه عملکرد و مکانیزم تعیین نرخ ارز، به توافق نهایی نرسیدهاند.
- مشکلات اقتصادی داخلی: برخی اعضا با چالشهایی چون تورم و کسری بودجه روبرو هستند که میتواند بر ثبات و ارزش ارز پیشنهادی اثر منفی بگذارد.
- مخالفت آمریکا: واشنگتن با شکلگیری ارز واحد بریکس موافق نیست و از نفوذ خود برای مانع شدن از تحقق این هدف استفاده میکند.
با وجود چالشهای موجود، ایجاد ارز واحد بریکس میتواند گامی مهم در راستای کاهش وابستگی به دلار و تقویت همکاریهای اقتصادی میان اعضای این گروه باشد.
ترامپ اعضای بریکس را تهدید میکند!
در ۳۰ ژانویه سال جاری، دونالد ترامپ رئیسجمهور آمریکا به طور رسمی اعلام کرد که اگر کشورهای عضو بریکس بخواهند از ارز واحد در مبادلات بینالمللی استفاده کنند و در عمل جایگزین دلار شوند، باید صادرات خود به آمریکا را با تعرفه ۱۰۰ درصدی انجام دهند. ترامپ با لحنی قوهطلبانه تاکید کرد که اجازه نمیدهد دلار در تجارت جهانی به حاشیه رانداشته شود. او نوشت: «ما این کشورها را ملزم میکنیم که نه تنها به ایجاد ارز جدید بریکس اقدام نکنند، بلکه از هیچ ارز دیگری برای جایگزینی دلار پشتیبانی نکنند، وگرنه با تعرفه ۱۰۰ درصدی روبرو شده و باید از تجارت با اقتصاد شگفتانگیز آمریکا وداع بگویند.»
🔗 بیشتر بخوانید: گوگل به دلیل نگرانی امنیتی اینترنت کارمندانش را قطع کرد
واکنش کرملین: تمرکز بر پلتفرمهای سرمایهگذاری است
دیمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، اعلام کرد که در بریکس بحثی در مورد ایجاد یک ارز بینالمللی جدید در کار نیست. وی گفت اعضای این ائتلاف بیشتر بر شکلدهی به پلتفرمهای مشترک سرمایهگذاری تمرکز دارند. وزارت خارجه روسیه نیز در بیانیهای بر اینکه همکاری اعضای بریکس بر تقویت ظرفیتهای اجتماعی-اقتصادی و انسانی متمرکز است و علیه هیچ کشوری نیست و ماهیت کاملاً سازنده دارد، تأکید کرد.
موضع متفاوت لاوروف
سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه، پیش از این پافشاری کرده بود که اظهارات ترامپ درباره اعمال تعرفههای سنگین برای اعضای بریکس و خروج از برخی توافقات بینالمللی، نشاندهنده رویکرد واشنگتن برای پیشبرد منافع خود است. وی یادآوری کرد که منافع آمریکا در صحنه جهانی همیشه ثابت بوده و مستقل از این است که دموکرات یا جمهوریخواه در کاخ سفید نشیند، هدف اصلی واشنگتن برتری بر رقبا است.
آیا ایده پول واحد بریکس میتواند عملیاتی شود و آیا میتواند بر هیمینه دلار در تجارت جهانی پایان ببرد، امری است که باید در آینده مشاهده کرد. نظر شما چیست؟ با ما در میان بگذارید.