از چه سنی پیر محسوب می‌شویم؟ نظرات متفاوت از سازمان بهداشت جهانی تا نظر‌سنجی مرسر
پیری از چه زمانی آغاز می‌شود؟ این پرسشی است که اذهان بسیاری را به خود مشغول کرده و حتی اصطلاحی در میان ایرانیان رایج است که سن به عدد نیست و آنچه در شناسنامه قید شده لزوما نقل‌کننده سن واقعی یا بیولوژیک افراد نیست.
بازنشستگی همان پیری است؟
در برخی فرهنگ‌ها افزایش سن به مفهوم بازنشستگی، زمان انجام کار‌هایی است که در می‌انه بزرگ‌کردن کودکان امکان‌پذیر نبود، ماجراجویی‌های تازه و فعالیت‌های ورزشی و تفریحی جدید. در زمان‌های قدیم که تفریحات فرا‌وان برای پر کردن اوقات فراغت وجود نداشت، مردم تا زمانی کار می‌کردند که بیمار می‌شدند یا در جنگ مجروح و کشته می‌شدند یا در می‌انه کار جان خود را از دست می‌دادند.
اما امروزه عمر انسان‌ها از منظر زمانی طولانی‌تر شده و به علت پیشرفت‌های پزشکی سالم‌تر هستیم. سن بالا به خودی خود بیماری‌ای تشکیل نمی‌دهد. در دوران معاصر بهترین دارو‌ها، سالم‌ترین سبک‌های زندگی و راه‌های مختلف پیشگیری از بیماری‌ها در اختیار داریم.
با این حال باز هم این سوال در ذهن شکل می‌گیرد که چه زمانی پیر می‌شویم؟ با دقت به اینکه سال‌های بیش‌تری کار می‌کنیم و سالم‌تر هستیم، سن چه اهمیتی می‌تواند داشته باشد؟ این یک ساختار بی‌معناست که ما آن را با بازنشستگی یا به طور صحیح‌تر، سن استحقاق بازنشستگی مرتبط می‌کنیم. بازنشستگی یا پیری به معنی توقف روال کار و زندگی نیست.
بازنشستگی در ۷۰ سالگی
مطابق گزارش سازمان گسترش و همکاری اقتصادی (OECD) منتشرشده در سال ۲۰۲۰، می‌انگین سن بازنشستگی برای زنان ۶۳.۴ سال و برای مردان ۶۴.۲ سال بوده است. این گزارش مشخص می‌کند که می‌انگین سال‌های زندگی مردم بعد از بازنشستگی در مردان به طور متوسط ۱۸.۷ سال (حداکثر ۲۴ و حداقل ۱۱.۵) و برای زنان ۲۲.۸ سال (حداکثر ۲۶.۴ و حداقل ۱۳.۲ سال) است.
در سراسر جهان فشار‌های فزاینده‌ای برای افزایش سن استحقاق برای صندوق‌های بازنشستگی وجود دارد. سن بازنشستگی ۶۷ سال غیر‌معمول نیست، اما برخی به سن ۷۰ سال برای بازنشستگی نگاه می‌کنند. دیدگاه دیگر این است که سن و سال فرد به سن تماشاگر بستگی دارد. افراد جوان‌تر، سن و پیری را کاملا متفاوت از افرادی که سن بالا‌تر را تجربه کرده‌اند، می‌بینند. این نشان‌دهنده داده‌های ذهنی ضعیف مورد استفاده برای نسبت دادن سن است.
آیا سن انسان مهم است؟ از منظر شغلی، افرادی که مسن به نظر می‌رسند همچنان کار می‌کنند، به موقع می‌آیند، دچار کار می‌شوند، ارتباط برقرار می‌کنند و اخلاق کاری باکیفیت دارند، سن‌شان نباید مهم باشد.
راه‌حل‌های توصیف سن
سن تقویمی
ساده‌ترین وسیله، شمارش روز‌ها، هفته‌ها، ماه‌ها و سال‌ها از بدو تولد است. این شیوه دقیقی است زیرا می‌تواند زمان‌هایی را نشان دهد که امکان‌پذیر بیماری‌های مزمن ظاهر شوند. جدای از آن، این اندازه‌گیری تک‌بعدی است.
سن بیولوژیکی
در این شیوه از عوامل بسیاری از جمله سبک زندگی، سطح فعالیت و رژیم غذایی برای اندازه‌گیری سن استفاده می‌شود. در تشخیص سن بیولوژیکی از طریق مدل‌سازی پیش‌بینی می‌شود که بدن شما تا چه اندازه با زندگی کنار آمده است. افراد جوان که زندگی سختی دارند یا به خود سخت می‌گیرند می‌توانند بدن بیولوژیکی پیری داشته باشند و بالعکس.
سن اجتماعی
معیاری از عادات و حرکت اجتماعی در طول زمان است. این شیوه نحوه عمل و عکس‌العمل افراد به محرک‌های اجتماعی را در برابر آنچه ما به عنوان هنجار‌های اجتماعی می‌پذیریم، اندازه‌گیری می‌کند.
دیدگاه دیگر افراد به سن، حالت سلامت، جغرافیا و سطح تحصیلات آن‌ها بستگی دارد. آنچه در یک سرزمین قدیمی برداشت می‌شود در سرزمین دیگر به گمان زیاد این نحوه برداشت وجود ندارد، حتی اگر سن تقویمی یکسان باشد. سالمندی را نمی‌توان به طور کلی تعریف کرد چون به شرایط حساس است.
سن پیری از نظر سازمان بهداشت جهانی
این مساله به طور کلی توسط سازمان بهداشت جهانی (WHO) پذیرفته شده که سن پیری نزدیک به ۵۵ تا ۶۰ سال است، اگرچه محققان دیگر آن را بین ۴۵ تا ۶۵ سال می‌دانند.
حقیقت این است که هیچ عدد جادویی وجود ندارد که فردی را به عنوان فرد مسن‌تر تعریف کند. در گزارش تازه مجمع جهانی اقتصاد مرسر که در سال ۲۰۲۳ برگزار شد، ۳۹ درصد از افراد مورد نظر اظهار داشتند که در سن ۷۰ سالگی شما مسن تلقی می‌شوید، در حالی که ۳۷ درصد دیگر فکر می‌کردند در دهه ۸۰ زندگی شما داخل دوران پیری خواهد بود و فقط ۱۴ درصد اظهار داشتند که ۶۰ سالگی سن آغاز پیری است.