علت بیماری آلزایمر امکان‌پذیر است از داخل دهان نشأت بگیرد
اگرچه مکانیسم‌های دقیق این عفونت چیزی است که محققان تا به امروز در تلاش برای شناسایی آن بوده‌اند، اما مطالعات متعدد نشان می‌دهند که گسترش بیماری آلزایمر بسیار فراتر از آنچه پیش‌تر تصور می‌شد است.
رابطه بین بیماری لثه و آلزایمر
یکی از این پژوهش‌ها مشخص می‌کند که یکی از قطعی‌ترین سرنخ‌ها برای عامل باکتریایی که منجر به آلزایمر می‌شود، امکان‌پذیر از مکانی نسبتاً غیرمنتظره‌ای نشأت بگیرد: لثه.
🔗 بیشتر بخوانید: زنبورهای عسل حس بویایی خود را به خاطر گرما از دست می‌دهند_آینده
در مقاله‌ای که توسط یان پوتمپا، میکروب‌شناس دانشگاه لوئیزویل، به عنوان نویسنده ارشد نگارش شده، محققان گزارش دادند که باکتری پورفیروموناس ژنژیوالیس — عامل بیماری پریودنتیت مزمن (بیماری لثه) — در مغز بیماران مبتلا به آلزایمر که فوت کرده‌اند، کشف شده است.
این اولین بار نیست که این دو عامل به یکدیگر مرتبط می‌شوند، اما محققان قدمی فراتر برداشتند.
🔗 بیشتر بخوانید: رقیب روسی استارلینک به مدار رسید_آینده
شواهد از آزمایش‌های حیوانی
در آزمایش‌های جداگانه‌ای روی موش‌ها، عفونت دهانی ناشی از این باکتری منجر به استقرار کلونی در مغز توسط همین باکتری و افزایش تشکیل آمیلوئید بتا (Aβ) شد؛ پروتئین‌های چسبنده‌ای که به طور معمول با آلزایمر مرتبط‌اند.
تیم تحقیقاتی که توسط شرکت داروسازی کورتیزایم (Cortexyme) هماهنگ شده بود — شرکتی که توسط نویسنده اول مقاله، استفان دامینی، تأسیس شده — ادعا نکرد که شواهد قطعی برای علت‌شناسی آلزایمر را کشف کرده است، اما آشکار بود که آنها بر وجود مسیر تحقیقاتی نیرومند در این حوزه باور دارند.
🔗 بیشتر بخوانید: گونه ما انسان‌ها آیا تا این مدت در حال تکامل‌اند؟
دامینی گفت: «عوامل عفونی پیش از این در پیشرفت و گسترش بیماری آلزایمر دخیل شناخته شده‌اند، اما شواهد مربوط به علت آن قانع‌کننده نبوده است. اکنون، برای اولین بار، شواهد محکمی داریم که باکتری گرم‌منفی درون‌سلولی پورفیروموناس ژنژیوالیس را با پاتوژن‌های آلزایمر مرتبط می‌کند.»
آنزیم‌های سمی جینگیپینز
علاوه بر این، تیم تحقیقاتی آنزیم‌های سمی‌ای به نام جینگیپینز را شناسایی کردند که توسط این باکتری در مغز بیماران آلزایمری ترشح می‌شوند و با دو نشانگر جداگانه این بیماری مرتبط بودند: پروتئین تاو و پروتئینی به نام یوبیکوئیتین.
اما نکته دل‌نشین‌تر این است که تیم تحقیقاتی این جینگیپینزهای سمی را در مغز افرادی که هرگز مبتلا به آلزایمر تشخیص داده نشده بودند نیز شناسایی کرد.
این یافته مهم است، زیرا اگرچه پیش از این رابطه بین پورفیروموناس ژنژیوالیس و آلزایمر گزارش شده بود، به سادگی نمی‌توان گفت که آیا بیماری لثه علت آلزایمر می‌شود یا زوال عقل منجر به مراقبت ضعیف از دهان و دندان می‌گردد.
این حقیقت که سطح پایینی از جینگیپینزها حتی در افرادی که هرگز مبتلا به آلزایمر تشخیص داده نشده بودند نیز مشاهده شد، می‌تواند نشانه‌ای مهم باشد — یعنی اگر آنها عمر طولانی‌تری داشتند، ممکن بود به این بیماری مبتلا شوند.
عفونت مغزی: یک رویداد اولیه
نویسندگان در مقاله خود توضیح دادند: «شناسایی آنتی‌ژن‌های جینگیپینز در مغز افراد مبتلا به آلزایمر و همچنین در افرادی که پاتولوژی آلزایمر داشتند اما تشخیص زوال عقل در آنها داده نشده بود، مشخص می‌کند که عفونت مغزی با باکتری پورفیروموناس ژنژیوالیس، نتیجه مراقبت ضعیف دندانی بعد از آغاز زوال عقل یا پیامد بیماری در مراحل پایانی نیست، بلکه یک رویداد اولیه است که می‌تواند پاتولوژی مشاهده‌شده در افراد میانسال را قبل از افت شناختی توضیح دهد.»
امید جدید: ترکیب COR388
علاوه بر این، ترکیبی به نام COR388 که توسط این شرکت فرمولاسیون شده بود، در آزمایش‌های انجام‌شده روی موش‌ها نشان داد که می‌تواند بار باکتریایی عفونت مغزی ناشی از پورفیروموناس ژنژیوالیس را کاهش دهد و همچنین تشکیل آمیلوئید بتا و التهاب عصبی را کاهش دهد.
باید منتظر بمانیم و ببینیم که تحقیقات آتی چه چیزی در رابطه با این ارتباط آشکار خواهد کرد، اما جامعه تحقیقاتی در این مورد با احتیاط خوش‌بین است.
دیوید رینولدز، مدیر علمی ارشد تحقیقات آلزایمر، در بیانیه‌ای اظهار داشت: «داروهایی که پروتئین‌های سمی این باکتری را هدف قرار می‌دهند، تا به حال تنها در موش‌ها موثر بوده‌اند، اما با دقت به این که بیش از ۱۵ سال است هیچ درمان جدیدی برای زوال عقل ارائه نشده است، مهم است که تا حد امکان رویکردهای گوناگون را برای مقابله با بیماری‌هایی همانند آلزایمر آزمایش کنیم.»