افغان‌ها با پرداخت ریالی در ایران از پیمان سپاری ارزی فرار می‌کنند
افغانستان به عنوان ششمین مقصد صادراتی ایران و کشوری که بیش‌ترین تراز تجاری مثبت را با جمهوری اسلامی دارد، نقش مهمی در مبادلات اقتصادی دو طرفه ایفا می‌کند. مهم‌ترین اقلام صادراتی ایران به این همسایه شامل مواد غذایی، مصالح ساختمانی نظیر کاشی، سرامیک، سیمان و گچ، سنگ‌های معدنی، گاز مایع و سوخت‌های نفتی و روغنی است که بخش عمده‌ای از نیاز‌های افغانستان را تامین می‌کنند.
محسن بهرامی ارض‌اقددس، عضو هیات نمایندگان اتاق ایران در دوره دهم، به آینده گفت وضعیت تجاری ایران با افغانستان در حال حاضر بسیار مطلوب است و از آنجا که وارداتی از این کشور به ایران وجود ندارد، تراز تجاری به نفع جمهوری اسلامی است. با این حال، بزرگ‌ترین چالش پیش رو مربوط به پیمان سپاری ارزی و برگشت ارز حاصل از صادرات است.
معاون اسبق وزیر صمت در دولت دوازدهم افزود خریداران افغانی ترجیح می‌دهند معاملات را به صورت ریالی و در داخل ایران انجام دهند. این موضوع باعث می‌شود صادرکنندگان ایرانی نتوانند ارز مورد نیاز را از طریق سامانه نیما و با گشایش اعتبار اسنادی (LC) برگردانند که در عمل نوعی دور زدن قانون محسوب می‌شود.
بهرامی ارض‌اقددس تأکید کرد تعداد زیادی از خریداران کالا‌های ایرانی در عراق و افغانستان به دلیل مشکلات پیمان سپاری ارزی، هم نقش خریدار را ایفا می‌کنند و هم صادرکننده عمل می‌کنند. این وضعیت پیچیدگی‌های جدی را برای گردش خرید ریالی و امور تجاری تاجران افغانی به وجود آورده است.