خاورشهر: پراکندگی مدیریت، دعوای زمین و آلودگی زیستمحیط در جلسه شورای شهر تهران

ناصر امانی عضو شورای اسلامی شهر تهران در جلسه چهارصد و سی و هشتمین گزارش بازدید از محله خاورشهر را ارائه داد. این محله در ناحیه ۸ منطقه ۱۵ قرار دارد و جمعیت آن حدود ۲۵ هزار نفر با احتساب روستاهای اطراف به ۳۵ هزار نفر میرسد. ساکنان از خدمات نظافت، رفتوروب، توسعه اتوبوسرانی و فضای سبز رضایت دارند اما با مشکلات جدی ناشی از پراکندگی مسئولیت بین دستگاهها، بلاتکلیفی مالکیت، مشکلات دسترسی و آلودگی زیستمحیطی روبرو هستند.

از نظر اداری خاورشهر در حوزه فرمانداری ری است اما شهرداری تهران به صورت داوطلبانه خدمات شهری را بر عهده گرفته است. سایر خدمات بین کلانتری، آموزشوپرورش، بهداشت (زیر نظر ری)، آب (شهری ری)، بانک ملت (زیرمجموعه ورامین) و برق (محدوده خاوران) توزیع شده است. این پراکندگی باعث میشود ساکنان برای پیگیری مشکلات به چندین مرجع مراجعه کنند و مسئولیتها مشخص نباشد. اهالی خواستار انتقال خاورشهر به فرمانداری تهران و ایجاد سازوکار هماهنگی هستند.

یکی از چالشهای اساسی مالکیت حدود ۳۲۰ واحد مسکونی تعاونی مسکن صنایع دفاع است. ساکنان مدعیاند زمینها ۴۰ سال پیش واگذار شده و مدارک داشتهاند اما اسناد مالکیت صادر نشده و اکنون از آنان خواسته میشود بهای زمین به نرخ روز (تا ۵ میلیارد تومان) پرداخت کنند. همچنین ادعای تصرف غیرقانونی حدود ۱۵۰۰ قطعه زمین در کنار کانال، ایجاد حوضچههای پرورش ماهی و حفر چاه بدون مجوز مطرح شده که نیازمند بررسی قضایی و اداری است.

کانال ۱۸۷۷ متری در انتهای خاورشهر به سمت محمودآباد خطر ایمنی برای کودکان و آلودگی زیستمحیطی ایجاد میکند. شهرداری حفاظ نصب کرده اما مردم ساماندهی اساسی و احتمال انتقال به زیرزمین میخواهند. ورودی محله و تقاطعهای داخلی نیز حادثهخیز هستند و تملک املاک برای تعریض مسیر در دستور کار است. جاده مرزی بین مناطق ۱۵ و ۲۰ همچنان فاقد آسفالت است. کارخانه سیمان گردوغبار گستردهای تولید میکند که از بعدازظهر تشدید میشود و مردم کنترل مداوم تخلیه میخواهند. توقف کامیونها در معابر داخلی، سوزاندن ضایعات اوراقفروشان و گاراژها در حومه، انباشت زباله در محدوده مرزی غربی و بهای بالای آب از سد ماملو از دیگر گلایههاست. پروژه ۳۰ هزار واحدی یک نهاد در مقابل خاورشهر نیز نگرانی افزایش فشار بر زیرساختها را برانگیخته است.

نکات مثبت شامل سرانه فضای سبز حدود ۱۸ مترمربع بر نفر (بالای متوسط تهران)، وضعیت مطلوب نظافت و مدارس در تمامی مقاطع به جز هنرستان دخترانه است. دو مسجد و یک سرای محله وجود دارد اما ساختمان مصلی ۱۰ سال است نیمهکاره مانده و پیشنهاد تبدیل به بیمارستان یا مجموعه فرهنگی داده شده. خدمات درمانی شامل دو درمانگاه زیر نظر ری، یک درمانگاه خصوصی با دیالیز و دو داروخانه شبانهروزی است. توسعه اتوبوسرانی با فاصله ۲۰ دقیقهای و اتوبوسهای نو رضایتبخش عمل میکند. دو مجموعه ورزشی مهم (ورزشگاه امام رضا و مجموعه شهدای خاورشهر) در محله فعالیت دارند.