تبعات نوسان نرخ ارز بر زندگی اقشار آسیب‌پذیر؛ اقدامات دولت برای کنترل اوضاع
نرخ ارز در کشوری که بخش عمده درآمدهای آن متکی بر صادرات نفت است، همواره نقش مؤثری در معادلات اقتصادی ایفا کرده و نوسانات آن می‌تواند بر ابعاد گوناگون زندگی مردم، به‌ویژه اقشار آسیب‌پذیر، اثرات منفی عمیقی بگذارد.
چرا نوسان ارز بیشترین ضربه را به اقشار ضعیف می‌زند؟
دلایل متعددی برای تأثیرگذاری عمیق نوسانات نرخ ارز بر زندگی طبقات پایین‌درآمد وجود دارد که مهم‌ترین آن‌ها در ادامه بررسی شده است:
🔗 بیشتر بخوانید: ثبت نام تخفیف قبض آب و برق برای این گروه‌ها_آینده
افزایش قیمت کالاهای اساسی
با صعود نرخ ارز، قیمت کالاهای اساسی و طیف وسیعی از貨های داخلی که به مواد اولیه وارداتی وابسته‌اند، دچار گرانی می‌شود. این موج گرانی مستقیماً بر سبد مصرفی خانوارهای کم‌درآمد تاثیر می‌گذارد و قدرت خرید آن‌ها را به شدت کاهش می‌دهد.
تشدید تورم
نوسانات ارز یکی از عوامل اصلی شکل‌گیری تورم محسوب می‌شود. تورم با کاهش ارزش پول ملی، قدرت خرید عموم مردم را هدف قرار می‌دهد؛ اما برای فقیرانی که بخش اعظم درآمدشان صرف تأمین نیازهای اولیه می‌شود، این پدیده سختی بی‌اندازه‌ای است.
🔗 بیشتر بخوانید: واریز ۳ میلیون تومانی دولت یاران جلیلی برای بازنشسته‌ها در اغاز انتخابات_آینده
ارزش‌کم‌شدن پس‌اندازها
افزایش نرخ تورم سبب می‌شود قدرت خرید پس‌اندازهای مردم به سرعت دچار فرسایش شود و ضرر مستقیم و سنگینی بر دوش صاحبان سرمایه‌های کوچک وارد آورد.
رشد بیکاری
نوسانات شدید ارز می‌تواند زنجیره‌ای را از کاهش سرمایه‌گذاری، کاهش تولید و در نهایت افزایش بیکاری در پی داشته باشد. بیکاری به‌ویژه برای اقشار فقیر که در مشاغل کم‌دخل و غیررسمی заняند، نابودکننده است.
🔗 بیشتر بخوانید: زمان واریز حقوق مهرماه بازنشستگان تامین اجتماعی اظهار شد_آینده
افزایش نابرابری درآمدی
معمولاً نوسانات ارز باعث تشدید شکاف طبقاتی می‌شود. اقشار ثروتمند به واسطه دارایی‌های متنوع و دسترسی به ابزارهای مالی پیشرفته، می‌توانند در برابر ریسک‌های ارزی هجده‌سازی کنند؛ در حالی که فقرا فاقد چنین امکاناتی هستند.
هشدار کارشناسان و موضع قانون‌گذاران
این اثرات مخرب در حدی است که کارشناسان اقتصادی مدام نسبت به پیامدهای اجتماعی-اقتصادی آن هشدار می‌دهند. دبیر کمیسیون اقتصادی مجلس در گفتگو با آینده بیان کرد: «افزایش بی‌رویه قیمت ارز در بازار آزاد طی ماه‌های اخیر واقعاً قابل قبول نیست. سیاست‌های بانک مرکزی برای یک‌نرخی کردن ارز به نظر درست می‌رسد، اما چالش اصلی عدم مدیریت و نظارت موثر بر بازار ارز است.»
دولت چهاردهم و چالش ثبات ارزی
دولت جاری با رویکرد حل چالش‌های اقتصادی با تکیه بر کارشناسی، از پنج ماه پیش به کار خود آغاز کرده است، اما به نظر می‌رسد تاکنون نتوانسته گامی مؤثّر و آرام برای ساماندهی این وضع بردارد. اگرچه زمان زیادی نگذشته و شرایط منطقه‌ای و بین‌الملل از روز تحلیف رئیس‌جمهور پیچیده شده، اما کارشناسان معتقدند: تسریع در یافتن راهکاری علمی برای تثبیت اوضاع ارزی در کشور و پیشگیری از نوسانات، قدمی اساسی در جهت بهبود شرایط اقتصادی معیشت مردم خواهد بود.