در بین ما عاشقان سیب‌زمینی سرخ‌کرده کم نیستند، ما امیدواریم با خواندن این نوشته در انتخاب خود تجدید نظر کنند و سیب زمینی را به طور فرد دیگر برای مثال بخارپز یا آبپز منفعت گیری کنند. سایت مدیکال نت پژوهشی را بر مبنای مجله BMJ انتشار کرده که بر پایه آن نشان میدهد روغن داغ یا فر داغ متابولیسم سیب زمینی را به کلی تحول داده و خطر ابتلا به دیابت نوع ۲ را به شدت افزایش میدهد.

بر پایه آزمایش انجام شده افرادی که سه وعده یا زیاد تر سیب‌زمینی سرخ‌کرده در هفته مصرف می‌کنند، در قیاس با افرادی که کمتر از یک وعده در هفته می‌خورند، نزدیک به ۲۰٪ افزایش خطر ابتلا به دیابت نوع ۲ دارند. شدت این رابطه با افزایش دفعات مصرف زیاد تر بالا می‌رود تا حدی که افرادی که پنج وعده یا زیاد تر در هفته می‌خوردند، تا ۲۷٪ ریسک بیشتری دارند. این در حالی است که سیب‌زمینی‌ پخته، آب‌پز یا پوره شده این چنین رابطه‌ای را نشان ندادند.

پخته‌شدن سیب‌زمینی به روش آب‌پز یا بخارپز باحفظ قیمت غذایی علتکاهش چربی و کنترل آزادسازی قند می شوداما این همه ماجرا نیست؛ پخته‌شدن سیب‌زمینی به روش آب‌پز یا بخارپز نه‌تنها قیمت غذایی آن را نگه داری می‌کند، بلکه با افت چربی و کنترل آزادسازی قند، مصرف آن را برای زیاد تر افراد بی‌خطر می‌سازد. مسئله دلنشین اینجاست که حتی انتخاب سیب‌زمینی سردشده بعد از پخت، می‌تواند به علت راه اندازی نشاسته مقاوم، اثرات بهتری بر کنترل قند خون داشته باشد.

کارشناسان تغذیه پافشاری می‌کنند که مشکل از خود سیب‌زمینی نیست، بلکه از عادات پخت‌وپز و حجم مصرف ناشی می‌شود. به این علت، اگر به فکر سلامت قلب و قند خونتان هستید، احتمالا زمان آن رسیده که سیب‌زمینی سرخ‌کرده را به مهمانی‌های گاه‌به‌گاه بسپارید و در زندگی روزمره، آب‌پز و بخارپز را جانشین کنید. این تحول کوچک می‌تواند به‌اندازه یک تصمیم بزرگ، آینده سلامتتان را تحت تأثیر قرار دهد.

پشت پرده این روغن، کالری و شاخص گلیسمی چه می‌گذرد؟

چرا فقط سیب‌زمینی سرخ‌کرده مشکل‌ساز است؟ دو عامل مهم در بازی‌اند

افزایش کالری و چربی سرخ‌کردن، به سیب‌زمینی کالری و چربی اضافی می‌دهد که می‌تواند تبدیل افزایش وزن شود  و افزایش وزن رابطه مستقیم با دیابت دارد.

شاخص گلیسمی و فرآوری، سیب‌زمینی ذاتاً نشاسته‌دار است؛ هنگامی با راه حلهایی آماده شود که چربی و نمک اضافه می‌کنند یا محصولات فرآوری‌شده سیب‌زمینی منفعت گیری می‌شود، اثرات نامطلوب متابولیک تحکیم می‌شود. مطالعه مشخص می کند نزدیک به نیمی از ربط بین مصرف سیب‌زمینی سرخ‌کرده و دیابت از مسیر افزایش BMIوزن میانجی‌گری می‌شود، یعنی بخشی از مشکل به وزن بر میگردد، اما همه‌اش نه.

غلات کامل و سبزیجات را جانشین کنید

محققان محاسبه کردند که اگر شما سه وعده سیب‌زمینی در هفته را با غلات کامل جانشین کنید، ریسک ابتلا به دیابت نوع ۲ نزدیک به ۸٪ افت می‌یابد. حتی جانشین‌ کردن با سبزیجات غیرنشاسته‌ای یا حبوبات نیز به افت این خطر پشتیبانی کرده اند. مسئله معکوس هم وجود دارد، جایگزینی سیب‌زمینی پخته یا آب‌پز با برنج سفید، خطر ابتلا به دیابت را افزایش می‌دهد.

در منفعت گیری از سیب زمینی چه نکاتی را باید مراعات کرد؟

عادات غذایی بخشی از سبک زندگی‌اند؛ سیگاری بودن، تحرک، الگوی کلی رژیم و حالت اقتصادی و اجتماعی روی یکدیگر تاثییر می‌گذارند.به این علت،

– مصرف سیب‌زمینی سرخ‌کرده را تا حد امکان کم کنید.

– راه‌های پخت سالم‌تر را انتخاب کنید.

 – در قولها از غلات کامل و سبزیجات زیاد تر منفعت گیری کنید.

– وزن بدن را تحت نظر داشته باشید.

سخن پایانی

سیب‌زمینی به‌خودی‌خودشیطان غذایی نیست و زمانیکه ساده و متعادل مصرف شود، منبعی از ویتامین‌ها و پتاسیم است. اما این خوراکی زمانِی درون روغن داغ غوطه‌ور شده و به‌صورت مکرر مصرف شود، تبدیل به یک عامل قابل‌دقت در افزایش گمان ابتلا به دیابت نوع ۲ می‌شود.